Πλέον γίνεται όλο και πιο μεγάλη η ιατρική και κοινωνική ευαισθητοποίηση απέναντι στο λεμφοίδημα, ιδιαίτερα μετά από θεραπεία για τον καρκίνο του μαστού.
Όλοι γνωρίζουμε βέβαια τα λεμφοιδήματα του άνω άκρου: ξεχωρίζουν εύκολα, μιας και φαίνονται έξω από τα ρούχα, και η διάγνωσή τους επιβεβαιώνεται αρκετά συχνά από τους θεράποντες ιατρούς και τους εξειδικευμένους φυσικοθεραπευτές.
Όμως το λεμφοίδημα περιορίζεται μόνο στο άνω άκρο;
Οι μασχαλιαίοι λεμφαδένες, που αφαιρούνται, τραυματίζονται ή και ακτινοβολούνται κατά τη θεραπεία του καρκίνου του μαστού δεν είναι υπεύθυνοι μόνο για το άνω άκρο!
Οι περιοχές που παροχετεύουν και ουσιαστικά είναι υπεύθυνοι για την ασφάλειά τους, είναι εκτός του άνω άκρου, ο θώρακας, η περιοχή της μασχάλης, η πλάτη αλλά και ο μαστός.
Ο μαστός παρουσιάζει την ιδιαιτερότητα ότι ανατομικά κάνει καμπύλωση προς τα κάτω («κρέμεται») και είναι ευάλωτος στην συλλογή υγρών. Δεδομένου ότι τα τελευταία χρόνια εφαρμόζονται όλο και περισσότερο χειρουργικές τεχνικές διατήρησης του μαστού, δεν μας εκπλήσσει καθόλου η αναγνώριση όλο και περισσότερων λεμφοιδημάτων στην περιοχή αυτή.
Το λεμφοίδημα μαστού είναι πλέον μια συχνή κλινική οντότητα στην καθημερινή κλινική μας πράξη.
Ποιοι είναι οι βασικότεροι παράγοντες για την ανάπτυξη λεμφοιδήματος μαστού;
- Η ιδιαίτερη ανατομική κατασκευή και ειδικότερα σε μεγάλους μαστούς
- Η ακτινοβόληση της περιοχής
- Ακόμα και σε περίπτωση τεχνικής φρουρού λεμφαδένα, ουσιαστικά αφαιρούνται οι λεμφαδένες του μαστού
- Η χρήση σφιχτών και στραγγαλιστικών σουτιέν που περιορίζουν την φυσιολογική ροή της λέμφου
Λεμφοίδημα μαστού – Πως μπορώ να το αναγνωρίσω;
Η αναγνώριση του λεμφοιδήματος μαστού γίνεται:
- Οπτικά, από το αυξημένο μέγεθος, ενώ θεωρητικά θα έπρεπε να είναι μικρότερος από τον υγιή μαστό λόγω της αφαίρεσης. Προσοχή κάποιες φορές οι μαστοί φαίνονται ίδιοι, κάτι που συμβαίνει γιατί ο χειρουργημένος μαστός είναι πρησμένος.
- Με ψηλάφηση της πτυχής του δέρματος ταυτόχρονα σε 2 αντίστοιχα σημείων των μαστών, δεξιά και αριστερά, μπροστά σε καθρέπτη. Η διαφορά στο πάχος της πτυχής του δέρματος υποδεικνύει λεμφοίδημα
- Με τον έλεγχο του δέρματος για πτυχές, διαφορετικές δεξιά και αριστερά, κατά την παρατήρηση στον καθρέπτη μετά την αφαίρεση του σουτιέν.
Προσοχή: Το οίδημα στον μαστό είναι φυσιολογικό και αναμενόμενο έως 4-6 εβδομάδες μετά την επέμβαση και έως 2-3 εβδομάδες μετά την ακτινοβολία!
Αν το οίδημα επιμείνει περισσότερο από αυτό το διάστημα πρέπει να ζητήσετε την εκτίμηση εξειδικευμένου γιατρού ή φυσικοθεραπευτή!
Ποια είναι η θεραπεία για το λεμφοίδημα του μαστού;
Το λεμφοίδημα του μαστού, όπως άλλωστε και κάθε λεμφοίδημα, το διαχειριζόμαστε με την Ολοκληρωμένη Αποσυμφορητική Θεραπεία, που περιλαμβάνει τεχνικές λεμφικής παροχέτευσης, εφαρμογές συμπίεσης και φροντίδα του δέρματος. Βέβαια λόγω της ιδιαιτερότητας της περιοχής απαιτούνται τόσο παραλλαγές των τεχνικών λεμφικής παροχέτευσης όσο και ειδικές τεχνικές συμπίεσης.
Που μπορώ να απευθυνθώ για τη θεραπεία;
Η θεραπεία του λεμφοιδήματος μαστού είναι ιδιαίτερη, απαιτητική και πρέπει να γίνει με την κατάλληλη προσοχή και φροντίδα. Για τον λόγο αυτό πρέπει να απευθύνεστε μόνο σε εξειδικευμένους φυσικοθεραπευτές με την απαραίτητη πιστοποίηση και εμπειρία στη θεραπεία του λεμφοιδήματος.
Η Βιοανάδραση εξειδικεύεται στην διαχείριση λεμφοιδήματος μαστού, έχοντας θεραπευτική εμπειρία 20+ ετών και κατάλληλα εκπαιδευμένη & έμπειρη ομάδα.
Ωστόσο αν μένετε εκτός Αθηνών και δεν γνωρίζετε που να βρείτε έναν εξειδικευμένο φυσικοθεραπευτή, απευθυνθείτε στον Πανελλήνιο Σύλλογο Φυσικοθεραπευτών ή σε συλλόγους ασθενών όπως το Άλμα Ζωής ή το Κ.Ε.Φ.Ι. για να σας κατευθύνουν.
Το λεμφοίδημα μαστού, όπως και κάθε λεμφοίδημα είναι χρόνιο, αλλά με τη σωστή διαχείριση μπορεί να αποφύγετε τα προβλήματα και να διατηρήσετε την ποιότητα ζωής σας!
Συγγραφέας άρθρου
Ευριπίδης Τριανταφύλλου
PT, MSc, MLD/CDT Instructor
Head of Lympedema Dept.
